Het programma MEDisch specialistische Zorg en Onderzoek (MedZO) richt zich op het stimuleren van passende zorg en de doelmatigheid en effectiviteit van interventies in algemene ziekenhuizen, revalidatiecentra, categorale ziekenhuizen of instellingen en zelfstandige behandelcentra in de medisch specialistische zorg.
“In dit project ontwikkelen we AI-modellen die deze gevolgen beter kunnen voorspellen. Zo kunnen arts en patiënt samen een betere keuze maken die goed past bij het leven en de doelen van de individuele patiënt.”
AI-gestuurde voorspelling van behandeluitkomst bij hersentumorpatiënten
Doel MedZO
Het programma MedZO heeft als doel om, in lijn met de ambities van het IZA, kennisontwikkeling over effectiviteit en doelmatigheid van passende zorg te stimuleren. Dit wordt gerealiseerd door toegepast klinisch wetenschappelijk onderzoek en onderwijs in eerdergenoemde instellingen in de medisch specialistische zorg te continueren en te verbeteren.
Samenwerking
Voor het programma MedZO wordt, in lijn met de programma’s TopZorg en TZO, afgestemd en samengewerkt met andere ZonMw-programma’s. Zo wordt er afstemming gezocht met ZonMw-programma’s op het gebied van Passende Zorg, het programma Citrienfonds, het programma DoelmatigheidsOnderzoek en het programma Pandemische paraatheid en doorgang Reguliere Zorg. Ook buiten ZonMw zijn er relevante trajecten waarop wordt aangesloten, onder andere de Green Deal Duurzame Zorg 2.0, het VWS-programma Toekomstbestendige Arbeidsmarkt Zorg (TAZ) en het programma ZE&GG. Daarnaast wordt er samengewerkt met de Patiëntenfederatie Nederland, patiëntenpanels worden ingezet bij de beoordeling van projectvoorstellen.
Momenteel loopt er 1 project, te weten:
AI-gestuurde voorspelling van behandeluitkomst bij hersentumorpatiënten
Patiënten met een hersentumor, zoals gliomen of brughoektumoren, staan voor complexe behandelkeuzes. Het is vaak vooraf lastig te voorspellen wat een operatie of bestraling betekent voor hun geheugen, dagelijks functioneren of de groei van de tumor. In dit project ontwikkelen we AI-modellen die deze gevolgen beter kunnen voorspellen. Zo kunnen arts en patiënt samen een betere keuze maken die goed past bij het leven en de doelen van de individuele patiënt.
Doel
We ontwikkelen AI-modellen die behandeluitkomsten voorspellen voor twee groepen hersentumorpatiënten:
- Voor gliomen voorspellen we de impact van de behandeling op het cognitief functioneren (zoals denken, concentratie en geheugen) en op het dagelijkse functioneren tijdens werk of sociale activiteiten.
- Voor brughoektumoren voorspellen we tumorgroei en effectiviteit van Gamma Knife-bestraling.
Deze modellen ondersteunen artsen en patiënten bij het maken van keuzes die aansluiten bij de persoonlijke situatie van de individuele patiënt.
Aanpak
We verzamelen gegevens uit meerdere ziekenhuizen, waaronder MRI-scans, neuropsychologische tests en informatie uit de Goings-On app waarin patiënten hun persoonlijke doelen bijhouden. Voor gliomen voorspellen we cognitieve gevolgen van operaties. Voor brughoektumoren voorspellen we tumorgroei en behandelrespons na Gamma Knife-bestraling. Alle gegevens worden geïntegreerd in een digitaal dashboard dat artsen ondersteunt in het gesprek met de patiënt.
Samenwerkingspartners
We werken samen met een landelijk netwerk van ziekenhuizen (ETZ Tilburg, Haaglanden MC Den Haag, Catharina Ziekenhuis Eindhoven, Isala Zwolle, Maastro Maastricht, Erasmus MC Rotterdam, Radboud UMC Nijmegen) en met de universiteiten Tilburg University en TU Eindhoven. Deze unieke samenwerking brengt medische, psychologische en technische kennis samen. Patiënten en hun vertegenwoordigers denken actief mee. Zo zorgen we ervoor dat de ontwikkelde hulpmiddelen goed aansluiten bij de praktijk en breed toepasbaar zullen zijn.
Verwachte resultaten
Het project levert AI-modellen en digitale hulpmiddelen op die voorspellen wat een behandeling betekent voor mensen met een hersentumor. Voor gliomen gaat het om denken, geheugen, en functioneren in het dagelijkse leven, zoals werk en sociale activiteiten. Voor brughoektumoren voorspellen we de groei van de tumor en hoe effectief de Gamma Knife-bestraling is. Zo kunnen behandelkeuzes beter afgestemd worden op wat belangrijk is voor de individuele patiënt. De hulpmiddelen worden geschikt gemaakt voor bredere toepassing in andere ziekenhuizen in Nederland.
Overig
Patiënten zijn actief betrokken via de Goings-On app en via deelname aan het onderzoek. Alle gegevens worden veilig beheerd volgens de FAIR-principes. De resultaten delen we breed via wetenschappelijke publicaties, patiëntenplatforms en in onderwijs aan toekomstige zorgprofessionals. Zo bevorderen we een brede verspreiding en toepassing van de ontwikkelde hulpmiddelen.
Projectleider
Neurochirurg Geert-Jan Rutten trekt het project vanuit het ETZ.