De neurochirurg in gesprek met een patiënt

Thema

MEDisch specialistische Zorg en Onderzoek

Het programma MEDisch specialistische Zorg en Onderzoek (MedZO) richt zich op het stimuleren van passende zorg en de doelmatigheid en effectiviteit van interventies in algemene ziekenhuizen, revalidatiecentra, categorale ziekenhuizen of instellingen en zelfstandige behandelcentra in de medisch specialistische zorg.

“In dit project ontwikkelen we AI-modellen die deze gevolgen beter kunnen voorspellen. Zo kunnen arts en patiënt samen een betere keuze maken die goed past bij het leven en de doelen van de individuele patiënt.”

AI-gestuurde voorspelling van behandeluitkomst bij hersentumorpatiënten

 

Doel MedZO

Het programma MedZO heeft als doel om, in lijn met de ambities van het IZA, kennisontwikkeling over effectiviteit en doelmatigheid van passende zorg te stimuleren. Dit wordt gerealiseerd door toegepast klinisch wetenschappelijk onderzoek en onderwijs in eerdergenoemde instellingen in de medisch specialistische zorg te continueren en te verbeteren.

Momenteel loopt er één MedZO-project vanuit Neurochirurgie in het ETZ, te weten:

AI-gestuurde voorspelling van behandeluitkomst bij hersentumorpatiënten

Patiënten met een hersentumor, zoals gliomen of brughoektumoren, staan voor complexe behandelkeuzes. Het is vaak vooraf lastig te voorspellen wat een operatie of bestraling betekent voor hun geheugen, dagelijks functioneren of de groei van de tumor. In dit project ontwikkelen we AI-modellen die deze gevolgen beter kunnen voorspellen. Zo kunnen arts en patiënt samen een betere keuze maken die goed past bij het leven en de doelen van de individuele patiënt.

Doel

We ontwikkelen AI-modellen die behandeluitkomsten voorspellen voor twee groepen hersentumorpatiënten:

  • Voor gliomen voorspellen we de impact van de behandeling op het cognitief functioneren (zoals denken, concentratie en geheugen) en op het dagelijkse functioneren tijdens werk of sociale activiteiten.
  • Voor brughoektumoren voorspellen we tumorgroei en effectiviteit van Gamma Knife-bestraling.

Deze modellen ondersteunen artsen en patiënten bij het maken van keuzes die aansluiten bij de persoonlijke situatie van de individuele patiënt.

Aanpak

We verzamelen gegevens uit meerdere ziekenhuizen, waaronder die uit MRI-scans, scores/prestaties op neuropsychologische tests en persoonlijke doelen die patiënten in de Goings-On app bijhouden. Met deze gegevens kunnen we de voorspelmodellen voor gliomen en brughoektumoren voorspellen. Alle gegevens worden geïntegreerd in een digitaal dashboard dat artsen ondersteunt in het gesprek met de patiënt en in het maken van behandelkeuzes.

Samenwerkingspartners

We werken samen met een landelijk netwerk van ziekenhuizen (ETZ Tilburg, Haaglanden MC Den Haag, Catharina Ziekenhuis Eindhoven, Isala Zwolle, Maastro Maastricht, Erasmus MC Rotterdam, Radboud UMC Nijmegen) en met de universiteiten Tilburg University en TU Eindhoven. Deze unieke samenwerking brengt medische, psychologische en technische kennis samen. Patiënten en hun vertegenwoordigers denken actief mee. Zo zorgen we ervoor dat de ontwikkelde hulpmiddelen goed aansluiten bij de praktijk en breed toepasbaar zullen zijn.

Verwachte resultaten

Het project levert AI-modellen en digitale hulpmiddelen op die voorspellen wat een behandeling betekent voor mensen met een hersentumor. Voor gliomen gaat het om denken, geheugen, en functioneren in het dagelijkse leven, zoals werk en sociale activiteiten. Voor brughoektumoren voorspellen we de groei van de tumor en hoe effectief de Gamma Knife-bestraling is. Zo kunnen behandelkeuzes beter afgestemd worden op wat belangrijk is voor de individuele patiënt. De hulpmiddelen worden geschikt gemaakt voor bredere toepassing in andere ziekenhuizen in Nederland.

Overig

Patiënten zijn actief betrokken bij de opzet en evaluatie van het onderzoek en door het gebruik van de Goings-On app, waarin de klachten over de tijd en hun persoonlijke doelen kunnen worden bijgehouden. Alle gegevens worden veilig beheerd volgens de FAIR-principes. De resultaten delen we breed via wetenschappelijke publicaties, patiëntenplatforms en in onderwijs aan toekomstige zorgprofessionals. Zo bevorderen we een brede verspreiding en toepassing van de ontwikkelde hulpmiddelen.

Projectleider

Neurochirurg Geert-Jan Rutten trekt het project vanuit het ETZ.
Overige leden van het projectteam zijn:

H.B. Brouwers Neurochirurg Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
H.B. Verheul Neurochirurg Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
K. Gehring Neuro-psychologe, senior onderzoeker Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
W. van Buijtene Projectmanager Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
I.J.M. Bras Post-doc onderzoeker Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
S. Schouten Post-doc onderzoeker Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
L. Smolders Post-doc onderzoeker Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
R.J.A. Nabuurs Neurochirurg Haaglanden Medisch Centrum
M.C.J. Hanse Neuroloog Catharina Ziekenhuis
D.B.P. Eekers Radiotherapeut-oncoloog Maastro
E. Wiegman Radiotherapeut-oncoloog Isala
E.M. Bos Neurochirurg Erasmus Medisch Centrum
W. Baene Universitair hoofddocent, senior onderzoeker functionele beeldvorming en cognitie Tilburg University
M.M. Sitskoorn Professor cognitieve neuropsychologie Tilburg University
E.O. Postma Professor Artificial Intelligence Tilburg University
L.M.J. Florack Professor in the Applied Differential Geometry Eindhoven University of Technology
P.H.N. With Professor of the Video Coding and Architectures group Eindhoven University of Technology